Bố trí sofa cho không gian mở: neo khu khách khi không có tường

Đặt một chiếc ghế vào giữa căn phòng liền bếp rồi ngồi yên mười phút. Nếu bạn phải ngoái đầu ra sau mỗi lần có tiếng dao chạm thớt, và trong một tập phim có ba lượt người đi cắt ngang tầm mắt, thì vấn đề chưa nằm ở chiếc sofa bạn định mua. Vấn đề nằm ở chỗ khu khách chưa có điểm neo.

Không gian mở lấy đi đúng thứ mà cách kê đồ truyền thống dựa vào: bức tường sau lưng. Tường làm ba việc cùng lúc — chặn tầm nhìn phía sau, báo cho mắt biết ranh giới của phòng, và giữ cho sofa không bị coi là vật cản giữa đường. Bỏ tường đi, cả ba phải giao cho thứ khác.

Vì sao mất tường thì khu khách bị trôi

Cảm giác an toàn khi ngồi ghế phần lớn đến từ việc phía sau lưng được che. Trong phòng khách kín, lưng sofa áp tường nên vùng ngồi mặc định có ranh giới ba phía. Ở căn hộ mở, sofa đứng giữa sàn, bốn phía đều trống, mắt không tìm ra chỗ nào để nói “khu khách kết thúc ở đây”. Hệ quả rất cụ thể: người nhà đi tắt xuyên qua khoảng giữa sofa và tivi, bàn trà lệch dần sau mỗi lần lau nhà, khu khách và khu ăn dùng chung một mảng sàn trống nên nhìn từ cửa vào thấy rời rạc.

Neo khu khách nghĩa là chọn ra một vật thể hoặc mặt phẳng đóng vai trò thay tường, rồi kê toàn bộ nhóm ghế theo vật đó. Neo phải nhìn thấy được và không bị xê dịch vặt vãnh — đó là lý do một chậu cây nhỏ hay chiếc đôn không đủ tư cách làm neo.

Bốn kiểu neo thay cho bức tường

Trong phần lớn căn hộ mở, hai kiểu đầu chồng lên nhau: lưng sofa làm ranh giới vật lý, thảm làm ranh giới thị giác. Kiểu thứ ba dành cho người còn đang thi công, kiểu thứ tư chỉ khả thi khi mặt bằng may mắn còn mảng đặc đủ dài.

Ba trục phải đo trước khi kê

Trước khi chốt vị trí, hãy dán băng dính giấy lên sàn ba đường sau. Các số dưới đây là khoảng tham chiếu thông dụng dựa trên kích thước cơ thể người khi đi lại và cúi ngồi, không phải tiêu chuẩn bắt buộc.

• Trục đi lại chính: đường nối cửa chính — bếp — ban công — phòng ngủ. Chừa bề rộng khoảng 90-110 cm và giữ nó thẳng, không cắt ngang giữa nhóm ghế.
• Trục nhìn: từ chỗ ngồi chính tới thứ bạn muốn nhìn nhất. Trục nhìn nên vuông góc hoặc song song với trục đi lại, tránh chéo nhau ngay trước mặt người ngồi.
• Trục sáng: hướng cửa sổ lớn. Tivi đối diện cửa sổ sẽ lóa; sofa quay lưng hẳn vào cửa sổ thì mất phần view đắt nhất của căn hộ.

Khoảng cách nội bộ trong nhóm ghế thường dùng: mép bàn trà cách mép đệm ngồi 35-45 cm, đủ để duỗi chân mà vẫn với tay tới cốc; lối luồn giữa bàn trà và ghế đơn 40-45 cm; lưng sofa cách đảo bếp hoặc quầy bar tối thiểu 90 cm, dễ chịu ở mức 110-120 cm khi có người đứng nấu.

Quy trình bảy bước định vị sofa trong phòng không vách

1. Đo phòng và ghi ba trục lên một bản vẽ mặt bằng đơn giản, ghi luôn vị trí ổ điện và điều hòa.
2. Chọn neo: quyết xem lưng sofa, thảm, trần hay mảng tường sẽ là ranh giới chính. Chỉ chọn một neo chính, phần còn lại là hỗ trợ.
3. Dán khổ sofa lên sàn bằng băng dính giấy theo đúng kích thước dự kiến, kể cả tay vịn, rồi sinh hoạt bình thường trong hai ngày.
4. Kiểm tra lối cắt: nếu phải bước vào trong khung băng dính để đi từ bếp ra ban công thì vị trí đang sai. Dịch nhóm ghế, đừng thu nhỏ sofa.
5. Đặt bàn trà và ghế phụ theo các khoảng 35-45 cm ở trên, giữ nhóm ghế khép thành chữ U hoặc chữ L, không xếp thành hàng ngang.
6. Dựng lưng: nếu neo bằng lưng sofa, chốt luôn chiều sâu bàn console phía sau và cộng nó vào tổng diện tích chiếm chỗ.
7. Chốt thảm sau cùng, khi vị trí ghế đã đứng yên ít nhất một tuần. Mua thảm trước là cách nhanh nhất để mua nhầm khổ.

Nếu bạn còn đang ở bước chọn khổ ghế chứ chưa phải bước kê, xem thêm cách quy đổi số đo phòng sang kích thước sofa và các nguyên tắc chung tại chuyên mục bố trí.

Những điều người đọc hay làm sai

Đẩy hết đồ ra sát mép tường còn lại

Phản xạ thường gặp là ép sofa vào bất kỳ mảng tường nào cho gọn. Kết quả là giữa phòng xuất hiện một khoảng trống lớn vô nghĩa, còn khu khách bị kéo dài thành dải ghế mỏng. Kéo sofa rời tường 20-30 cm và khép nhóm ghế lại thường cho cảm giác ấm hơn.

Dùng hai neo mâu thuẫn nhau

Thảm đặt theo một hướng, đèn thả treo lệch hướng khác, lưng sofa lại quay hướng thứ ba. Ba tín hiệu ranh giới chồng chéo khiến mắt không đọc được vùng nào ra vùng nào.

Quên rằng lưng sofa giờ là mặt tiền

Khi sofa đứng giữa phòng, lưng ghế bị nhìn thấy từ bếp, từ bàn ăn, từ cửa ra vào. Đường may phía lưng lúc này quan trọng ngang mặt ngồi, và nó cũng bám bụi nhiều hơn hẳn lưng áp tường — xem thêm ở mục vệ sinh và đặc tính bề mặt tại sofa vải.

Bịt lối đi bằng ghế đơn

Ghế đơn hay bị kê nốt vào chỗ trống cuối cùng, mà chỗ đó thường lại là lối cắt tự nhiên giữa hai khu. Nếu một chiếc ghế khiến người nhà phải đi vòng, hãy bỏ nó ra khỏi nhóm.

Vai trò của thảm trong việc định vùng

Thảm là công cụ định vùng rẻ và thuận nghịch nhất trong không gian mở: nó vẽ ra một đường viền trên sàn mà mắt đọc được ngay, trong khi vẫn có thể cuộn lại đem đi khi bạn đổi cách kê. Nhưng nó chỉ làm được việc đó nếu đủ lớn.

Ba cách đặt chân ghế lên thảm, xếp theo mức chiếm sàn:

• Toàn bộ chân trên thảm: khoanh vùng rõ nhất, cảm giác như một căn phòng nhỏ nằm trong phòng lớn. Thảm cần chờm ra ngoài mép sofa mỗi bên khoảng 20-30 cm.
• Hai chân trước trên thảm: phổ biến nhất trong căn hộ, vẫn kéo nhóm ghế thành một khối, tiết kiệm hơn và ít vướng khi hút bụi.
• Thảm nổi giữa nhóm ghế: chỉ nằm dưới bàn trà, không chạm chân ghế nào. Đây là kiểu yếu nhất về định vùng và cũng là kiểu hay bị chọn nhầm nhất.

Vài nguyên tắc thực dụng khi chốt thảm:

1. Chiều dài thảm nên bằng hoặc lớn hơn chiều dài sofa tính cả tay vịn. Thảm ngắn hơn thân ghế luôn làm khu khách trông hụt.
2. Mép thảm nên cách chân bàn ăn một khoảng sàn trống thấy được, để hai vùng tách bạch chứ không dính vào nhau.
3. Nhà có trẻ nhỏ hoặc thú nuôi thì ưu tiên thảm dệt phẳng, sợi ngắn: bụi và lông không lún sâu, hút bụi nhanh hơn thảm lông dài.
4. Hướng dài của thảm nên trùng với trục nhìn chính, vì hướng thảm ngầm chỉ cho mắt biết vùng ngồi kéo dài theo chiều nào.

Có một giới hạn cần nói thẳng: thảm chỉ định vùng bằng thị giác. Nó không ngăn được tiếng ồn từ bếp, không chặn được người đi tắt và không thay được một lưng ghế có kệ chắn phía sau. Trong căn hộ mở đông người, thảm nên là lớp thứ hai đặt chồng lên một neo vật lý, chứ không phải giải pháp duy nhất.

Giữ đúng thứ tự — chọn neo, đo ba trục, dán khổ lên sàn rồi mới mua — và bạn sẽ thấy chiếc sofa cũ đặt đúng chỗ dùng dễ chịu hơn một chiếc mới đặt sai chỗ.