Kích thước
Chiều cao lưng tựa sofa: đo đúng mốc, chọn đúng kiểu
Hai chiếc sofa cùng dài, cùng sâu lòng vẫn có thể ngồi khác hẳn nhau. Khác biệt nằm ở con số ít ai cầm thước đo: chiều cao lưng tựa.
Hai chiếc sofa cùng chiều dài, cùng độ sâu lòng ghế, đặt cạnh nhau vẫn có thể cho hai trải nghiệm ngồi khác hẳn nhau. Khác biệt thường nằm ở phần ít người cầm thước đo: lưng tựa. Con số này quyết định vai bạn có điểm dựa hay bị bỏ lửng, gáy có chỗ ngả hay phải tự giữ, và cả chuyện đứng ở cửa nhìn vào bạn thấy một căn phòng hay thấy một tấm chắn ngang tầm mắt.
Lưng tựa được đo từ mốc nào
Chiều cao lưng tựa có tới hai con số, và người mua thường chỉ được đưa cho một.
Số thứ nhất là chiều cao tổng thể, đo từ sàn lên mép trên cùng của lưng tựa. Đây là con số hay xuất hiện trong bảng thông số, hữu ích cho việc bố trí: so với bệ cửa sổ, mặt tủ thấp phía sau, ô cửa khi khiêng ghế vào nhà.
Số thứ hai là chiều cao lưng tính từ mặt ngồi, tức phần lưng thực sự chạm vào cơ thể bạn, và đây mới là con số quyết định ngồi có thoải mái hay không. Muốn có nó, lấy chiều cao tổng thể trừ đi chiều cao mặt ngồi đo lúc đã có người ngồi lên.
Chênh lệch giữa hai cách hiểu là chỗ nhiều người mua hụt. Ghế ghi lưng cao tám mươi lăm phân nghe rất đầy đặn, nhưng nếu mặt ngồi đã chiếm bốn mươi lăm phân thì phần lưng còn lại chỉ khoảng bốn mươi phân, và khi đệm lún thêm, mép lưng tụt xuống ngang giữa lưng người ngồi.
Bảng tra các khoảng chiều cao lưng thường gặp
Bảng dưới đây tổng hợp những dải số hay bắt gặp trên thị trường, để bạn biết mình đang nhìn kiểu lưng nào. Đây là khoảng tham chiếu, không phải quy định hay tiêu chuẩn bắt buộc. Mỗi xưởng có thể lệch ra ngoài dải này mà vẫn hợp lý.
| Kiểu lưng | Tổng cao từ sàn (tham chiếu) | Phần lưng trên mặt ngồi | Đỡ tới đâu |
|---|---|---|---|
| Lưng rất thấp | khoảng 65 – 72 cm | khoảng 22 – 30 cm | Chỉ tới thắt lưng |
| Lưng thấp | khoảng 72 – 80 cm | khoảng 30 – 38 cm | Giữa lưng |
| Lưng trung bình | khoảng 80 – 90 cm | khoảng 38 – 47 cm | Ngang xương bả vai |
| Lưng cao | khoảng 90 – 100 cm | khoảng 47 – 57 cm | Tới vai, gần cổ |
| Lưng cao có tựa gáy | từ khoảng 100 cm trở lên | từ khoảng 57 cm trở lên | Vai và gáy |
Hai cột số liên hệ với nhau qua chiều cao mặt ngồi, thường rơi vào khoảng bốn mươi đến bốn mươi lăm phân. Nếu ghế bạn đang xem có mặt ngồi lệch khỏi dải này, hãy tự tính lại thay vì đọc ngang hàng.
Lưng thấp, lưng cao và chỗ tựa gáy
Lưng thấp: nhẹ mắt, nhưng bắt cơ thể tự giữ
Lưng thấp làm chiếc ghế trông gọn, đường chân trời trong phòng liền mạch, ánh sáng từ cửa sổ đi qua dễ dàng. Tư thế ngồi thường thẳng hơn, hơi hướng về trước, hợp với những lần ngồi ngắn: tiếp khách, uống trà, trò chuyện.
Cái giá phải trả là phần vai không có điểm tựa. Ngồi mười lăm phút thì không sao, ngồi hai tiếng xem phim thì vai và cổ bắt đầu mỏi. Nhiều người bù bằng gối tựa dày, nhưng gối chỉ đẩy thân người ra trước chứ không nâng cao được mép lưng, nghĩa là nó làm lòng ghế nông đi mà vẫn không đỡ được vai.
Lưng cao: đỡ được vai, nhưng chiếm chỗ trong mắt
Lưng cao đưa điểm tựa lên tới vùng bả vai hoặc vai, phân bổ trọng lượng thân trên lên diện tích lớn hơn nên ngồi lâu đỡ mệt. Người cao trên mức trung bình thấy rõ khác biệt, vì với họ một chiếc lưng trung bình đã là lưng thấp. Đổi lại, lưng cao là một khối đặc trong không gian, chắn tầm nhìn và chia đôi căn phòng nếu đặt không khéo.
Chỗ tựa gáy: điều kiện chứ không phải con số
Nhiều người mua ghế lưng cao vì tưởng cứ cao là tựa được gáy, rồi ngồi vào mới thấy đầu vẫn lơ lửng. Nguyên tắc ở đây không nằm ở con số tuyệt đối mà ở quan hệ nhân trắc: mép trên của lưng tựa phải nằm cao hơn đỉnh vai người ngồi, tính sau khi đệm đã lún và lưng đã ngả về vị trí ngồi thật. Nếu mép trên chỉ ngang vai, gáy sẽ bị bỏ trống đúng vào khoảng cong tự nhiên của cổ.
Độ ngả cũng tham gia vào phép tính: lưng ngả ra sau nhiều thì đầu người ngồi ngả theo, nên cùng một chiều cao vẫn tựa gáy tốt hơn lưng dựng thẳng đứng. Nếu ghế bạn thích không đủ cao, có thể dùng gối gáy rời móc lên mép lưng hoặc chọn dòng có tựa đầu gập được.
Quy trình đo lưng tựa tại nhà hoặc tại cửa hàng
- Ngồi lún thật trước khi đo. Tựa hẳn vào lưng ghế khoảng một phút để đệm ổn định. Mọi số đo sau đó đều lấy ở trạng thái này.
- Đo mốc A. Dựng thước vuông góc với sàn, sát cạnh ghế, đọc số ở mép trên cùng của lưng tựa. Không tính gối tựa rời.
- Đo mốc B. Vẫn thước đó, đọc số ở mặt ngồi ngay lúc có người ngồi lên.
- Tính phần lưng hữu dụng. Lấy A trừ B. Đây mới là con số nên mang đi so sánh giữa các mẫu ghế.
- Đo cơ thể người dùng chính. Cho người đó ngồi trên mặt phẳng cứng, đo từ mặt ngồi lên đỉnh vai, rồi lên chân tóc gáy. Hai số này là mốc đối chiếu.
- Ghi lại độ ngả. Chụp một tấm ảnh từ bên hông và ghi chú lưng dựng đứng hay ngả nhiều, để so lại sau khi đã xem nhiều mẫu.
Ghi cả sáu số vào một chỗ. Công cụ chọn kích thước sofa giúp ráp chúng lại với diện tích phòng, còn nhóm bài về kích thước đi sâu vào từng chiều đo riêng.
Đo tới đỉnh lưng hay tới mép gối tựa
- Đo lúc đệm còn phồng. Ghế trưng bày vừa được vỗ phồng cho số đo mặt ngồi cao hơn thực tế vài phân, kéo theo phần lưng hữu dụng bị tính thiếu.
- Tính cả gối tựa rời. Gối rời sẽ xẹp, sẽ trượt, sẽ bị lấy ra khi có khách. Chiều cao lưng nên tính trên khung và đệm gắn liền.
- Bỏ qua lưng dạng cong. Có mẫu lưng cao ở hai đầu và võng xuống ở giữa, nên đo cả điểm cao nhất, điểm thấp nhất và đúng chỗ bạn hay ngồi.
- Quên phần đôn nằm. Trên sofa góc, phần đôn thường có lưng thấp hơn hẳn hoặc không có lưng, nên người nằm ở đó không được đỡ vai như người ngồi ở thân chính.
- Không đối chiếu với đồ đạc phía sau. Bệ cửa sổ, mặt tủ thấp, lan can, mép bàn console đều là những đường ngang mà mép lưng sẽ cắt qua.
- Tin bảng thông số thay vì đo ghế thật. Mỗi nhà sản xuất chọn mốc đo theo cách riêng, có nơi tính tới đỉnh gối, có nơi tính tới khung. Cùng ghi tám mươi lăm phân nhưng hai chiếc ghế vẫn ngồi khác nhau rõ rệt.
Lưng cao chắn tầm nhìn trong phòng nhỏ
Trong phòng nhỏ, chiều cao lưng tựa không chỉ là chuyện ngồi mà là chuyện nhìn. Mép lưng tựa nằm đâu đó giữa tầm mắt người đứng và tầm mắt người ngồi, nên một chiếc lưng cao đặt sai chỗ sẽ cắt căn phòng thành hai mảnh rời. Ba tình huống dễ hỏng nhất:
- Đặt giữa phòng, quay lưng về phía bàn ăn hoặc lối đi. Mép lưng trở thành một bức tường thấp. Người ngồi ở bàn ăn nhìn sang chỉ thấy mặt lưng ghế, cảm giác hai khu vực bị ngăn cách dù chỉ cách nhau vài bước.
- Che ngang cửa sổ. Nếu mép lưng vượt lên trên bệ cửa sổ, phần ánh sáng thấp bị chặn lại và ô cửa trông như bị cắt cụt.
- Áp vào tường có tranh hoặc kệ thấp. Mép lưng ăn vào phần dưới của tranh, khiến bố cục tường bị dồn lên trên và trần trông thấp hơn thực tế.
Hướng xử lý không nhất thiết là bỏ lưng cao. Đặt ghế áp sát bức tường dài nhất và không có cửa sổ, để khối lớn nằm ở nơi vốn đã đặc. Chọn mẫu lưng cao nhưng hở chân, vì khoảng trống dưới gầm cho mắt nhìn xuyên qua. Ưu tiên lưng có phần trên mảnh thay vì khối đệm dày vuông vức, hoặc chọn màu lưng gần màu tường để khối ấy chìm bớt.
Ngược lại, nếu bắt buộc đặt sofa giữa phòng làm ranh giới mềm giữa hai khu vực, lưng thấp gần như luôn an toàn hơn, và phần đỡ vai được bù bằng một chiếc ghế đơn lưng cao đặt riêng cho người hay ngồi lâu.
Trước khi chốt, hãy dán một dải băng giấy lên tường ở đúng độ cao mép lưng dự kiến, rồi đứng ở cửa và ngồi ở bàn ăn nhìn thử. Bài bố trí sofa trong phòng nói thêm về cách dựng mô phỏng kiểu này, còn phần chọn mua giúp bạn ghép chiều cao lưng với các tiêu chí còn lại.