Chiều cao tay vịn sofa: đo đúng theo tư thế ngồi và tư thế nằm

Hai người ngồi cùng một chiếc sofa nhưng cảm nhận rất khác nhau: người thấy dễ chịu vì đặt được khuỷu tay đúng tầm, người thấy mỏi vì vai bị kênh lên hoặc cánh tay rơi thõng không có chỗ tựa. Khác biệt đó nằm ở chiều cao tay vịn, con số hiếm khi được ghi trong mô tả sản phẩm.

Chiều cao tay vịn không có một giá trị đúng duy nhất. Nó phụ thuộc vào việc bạn muốn tay vịn làm công việc gì: đỡ khuỷu tay khi ngồi thẳng, hay làm gối khi nằm dài. Hai mục đích này kéo con số về hai hướng ngược nhau.

Tay vịn được đo từ đâu và vì sao hai cách đo cho hai kết quả

Có hai mốc đo cùng tồn tại, cả hai đều hợp lệ nhưng dùng cho hai việc khác nhau.

• Đo từ sàn lên mặt trên tay vịn: dùng để so với bàn trà, tủ đầu ghế, bệ cửa sổ. Đây cũng là con số các xưởng thường ghi trong bản vẽ.
• Đo từ mặt ngồi lên mặt trên tay vịn: mới là con số quyết định tư thế tay, vì khuỷu tay luôn nằm ở một khoảng cố định phía trên chỗ mông chạm đệm.

Hai chiếc ghế cùng có tay vịn cao 60 cm tính từ sàn vẫn cho cảm giác vai khác hẳn nhau nếu mặt ngồi lệch nhau vài centimet. Vì vậy hãy luôn ghi cả hai con số, kèm chú thích đo lúc đệm rỗng hay đệm đã bị nén.

Bảng tham chiếu các nhóm chiều cao tay vịn

Bảng dưới đây là khoảng tham chiếu tổng hợp từ các dáng sofa phổ biến trên thị trường, không phải tiêu chuẩn bắt buộc hay quy định của bất kỳ cơ quan nào. Nó chỉ giúp bạn gọi tên nhóm dáng và biết mình đang nhìn kiểu tay vịn nào.

Bảng không nói được độ cứng của mặt tay vịn. Tay vịn bọc mút mềm lún xuống khi bạn tì cả cẳng tay nên hành xử như một tay vịn thấp hơn, còn tay vịn gỗ thì giữ nguyên. Ảnh hưởng của lớp bọc được nói kỹ hơn ở mục chất liệu sofa.

Tay vịn ngang khuỷu: khi tay vịn phải làm việc như một điểm tựa

Với người ngồi thẳng, tay vịn gánh bớt trọng lượng cánh tay để vai không phải giữ. Nguyên tắc nhân trắc ở đây đơn giản: mặt tay vịn nên nằm xấp xỉ ngang tầm khuỷu tay khi bạn ngồi lún vào đệm và thả lỏng vai. Ba trạng thái dễ nhận ra khi ngồi thử:

• Quá cao: phải nhấc vai lên mới đặt được khuỷu tay. Ngồi vài phút chưa thấy gì, ngồi một buổi tối sẽ mỏi cổ và bả vai.
• Quá thấp: khuỷu tay hụt, bạn phải nghiêng người sang một bên để tì. Tư thế lệch này khiến đệm ngồi mòn không đều.
• Vừa tầm: đặt tay xuống mà vai không nhúc nhích, cổ tay thẳng, lưng vẫn tựa được vào tựa lưng.

Tầm khuỷu tay mỗi người mỗi khác, lại thêm đệm mềm hạ bạn xuống sau vài phút, nên phép thử bằng chính cơ thể đáng tin hơn bảng tra. Nếu nhiều người dùng chung, hãy ưu tiên người ngồi lâu nhất trên ghế đó.

Tay vịn làm gối: khi chiếc ghế phải chịu được một giấc ngủ trưa

Khi bạn nằm dài, tay vịn thôi làm điểm tựa cho khuỷu tay và trở thành gối kê đầu. Lúc này ba yếu tố quan trọng hơn chiều cao thuần túy:

1. Bề rộng mặt tay vịn: mặt quá hẹp khiến đầu chực trượt, buộc bạn kê thêm gối rời và mất luôn công dụng của tay vịn.
2. Độ nghiêng mặt trên: tay vịn hơi vát ra ngoài đỡ gáy dễ chịu hơn mặt phẳng tuyệt đối.
3. Độ cứng: khung gỗ lộ hoặc mút quá cứng sẽ cấn gáy sau vài phút, dù chiều cao trên giấy rất đẹp.

Nguyên tắc chung là tay vịn dùng để gối đầu thường thấp hơn tay vịn dùng để tì khuỷu, vì đầu người nằm nghiêng cần được nâng ít hơn nhiều. Tay vịn cao và cứng đẩy cổ gập lên, đúng kiểu ngủ dậy thấy mỏi cổ. Nếu ghế chủ yếu để nằm xem phim, hoặc bạn đang cân nhắc sofa giường, hãy nằm thử thật trong lúc chọn.

Sáu bước đo tay vịn trên chiếc ghế thật

1. Đặt ghế trên nền phẳng, không thảm dày, vì thảm làm lệch mọi số đo tính từ sàn.
2. Đo lúc ghế còn rỗng: từ sàn lên điểm cao nhất của tay vịn, và từ mặt ngồi lên điểm đó.
3. Ngồi vào ghế theo tư thế thường ngày, tựa hẳn lưng, ngồi yên khoảng nửa phút cho đệm ổn định.
4. Nhờ người khác đo lại khoảng cách từ mặt đệm đã lún lên mặt tay vịn. Chênh lệch với bước 2 chính là độ lún của đệm.
5. Vẫn ngồi nguyên, đặt tay lên tay vịn và để người đo xem vai bạn có bị nhấc lên không. Phép thử này không cho ra con số nhưng quan trọng nhất.
6. Đo bề rộng mặt tay vịn và chiều dày phần thành, phục vụ cho phần tính chỗ ngồi ở dưới.

Mỗi nhà sản xuất chọn tỷ lệ khác nhau, nên bộ số đo tự tay bạn lấy đáng tin hơn mọi thông số công bố. Đối chiếu tiếp với các số đo khác trong nhóm kích thước sofa hoặc dùng công cụ chọn kích thước sofa để ráp lại tổng thể.

Những phép đo quanh tay vịn hay bị bỏ qua

Ba số đo sau gần như không xuất hiện trong mô tả sản phẩm, nhưng gây rắc rối rất thật khi ghế về tới nhà.

• So với chiều cao bàn trà: tay vịn cao hơn bàn quá nhiều thì mỗi lần lấy cốc nước bạn đều phải với xuống. Cặp số này nên xem cùng nhau, như phần bố trí nội thất đã đề cập.
• So với mặt tựa lưng: khi tay vịn gần bằng tựa lưng, ghế trông kín và nặng nề hơn hẳn trong phòng nhỏ, dù diện tích chiếm chỗ không đổi.
• Điểm cao nhất thực tế: với tay vịn cong hoặc vát, điểm cao nhất nằm ở mép ngoài chứ không phải chỗ bạn đặt khuỷu tay. Đo nhầm điểm này khiến số trên giấy đẹp hơn cảm giác ngồi thật.

Một nhầm lẫn phổ biến nữa là so số đo tay vịn giữa hai ghế có mặt ngồi cao thấp khác nhau. Phép so sánh đó chỉ có nghĩa khi cả hai cùng quy về mặt ngồi.

Tay vịn dày ăn mất bao nhiêu chỗ ngồi

Chiều dài tổng thể của sofa bao gồm cả hai thành tay vịn, nghĩa là phần thực sự dùng để ngồi luôn nhỏ hơn con số ghi trên nhãn. Đây là điều ít người tính trước và cũng gây tiếc nuối nhiều nhất.

Cách tính rất đơn giản: lấy chiều dài tổng trừ đi bề dày của hai thành tay vịn, phần còn lại mới là bề rộng lòng ghế. Với cùng một tổng chiều dài, hai thành mỏng có thể để lại thêm hàng chục centimet lòng ghế so với hai thành bọc dày kiểu cổ điển, nhiều khi bằng đúng phần thiếu để thêm một người ngồi thoải mái hoặc để bạn duỗi chân khi nằm.

Vài hệ quả thực tế đáng cân nhắc:

• Trong phòng hẹp, nơi chiều dài ghế bị bức tường chặn cứng, tay vịn mỏng là cách đổi trực tiếp lấy chỗ ngồi mà không phải nới kích thước ghế.
• Ghế ba chỗ với tay vịn rất dày dễ thành ghế hai chỗ rưỡi trên thực tế: người giữa bị ép, hai người ngoài phải né thành.
• Ngược lại, nếu bạn hay nằm, thành dày lại có giá trị vì nó là chiếc gối cố định không bao giờ rơi xuống sàn.
• Với sofa góc, phần đuôi nằm thường không có tay vịn nên tổng chiều dài và chiều dài dùng được lệch nhau ít hơn sofa băng.

Trước khi chốt, hãy dán băng dính mô phỏng bề dày hai thành tay vịn lên sàn đúng vị trí đặt ghế, rồi ngồi vào khoảng trống ở giữa. Bài kiểm tra thô sơ này cho câu trả lời rõ hơn mọi bảng số. Các tình huống thường gặp khác được tổng hợp ở mục hỏi đáp.