Chịu tải động là gì

Chịu tải động là khả năng của khung, hệ đàn hồi và các mối liên kết trên sofa chống chịu lực tác động thay đổi liên tục về độ lớn, hướng và điểm đặt trong suốt quá trình sử dụng, thay vì chịu một trọng lượng đứng yên. Đây là chỉ tiêu phản ánh sát thực tế độ bền của sofa hơn so với con số tải trọng tối đa mà nhiều nơi công bố.

Lực động trên sofa sinh ra từ đâu

Mọi thao tác thường ngày đều tạo ra tải động. Khi một người buông mình ngồi xuống, lực tác động lên mặt ngồi lớn hơn trọng lượng cơ thể vì có thêm thành phần quán tính từ chuyển động rơi. Khi trở mình lúc nằm xem tivi, điểm đặt lực dịch chuyển và kết cấu phải chịu lực lệch tâm. Khi trẻ nhỏ nhảy trên đệm, mỗi lần tiếp đất là một xung lực ngắn nhưng cường độ cao.

• Ngồi xuống dứt khoát, đứng lên chống tay vào tay vịn.
• Nhún, xoay người, đổi tư thế nằm nghiêng sang ngồi.
• Tì mạnh lên lưng tựa khi ngả người ra sau.
• Kéo, đẩy sofa khi dọn nhà, hút bụi.
• Đóng mở cơ cấu ngả lưng hoặc kéo giường ở các mẫu đa năng.

Điểm chung của các lực này là tính lặp lại. Một kết cấu có thể đỡ tốt trong lần đầu nhưng suy giảm dần sau hàng nghìn chu kỳ, hiện tượng thường được gọi là mỏi vật liệu.

Dấu hiệu nhận biết khả năng chịu tải động kém

Sofa yếu về tải động thường không hỏng ngay mà bộc lộ dần qua các biểu hiện sau:

• Phát ra tiếng cót két hoặc lụp cụp mỗi khi đổi tư thế, do mối ghép khung đã lỏng.
• Mặt ngồi võng cục bộ tại vị trí hay ngồi nhất, trong khi các vị trí khác vẫn phẳng.
• Lưng tựa rung hoặc lắc nhẹ khi tì người, cảm giác thiếu chắc chắn.
• Tay vịn xệ xuống hoặc lệch so với thân sau một thời gian chống tay đứng lên.
• Chân sofa lung lay, phải siết lại định kỳ.

Những bộ phận quyết định

Khung và mối liên kết

Khung là nơi tiếp nhận và truyền lực xuống chân. Cách xử lý mối ghép có ảnh hưởng lớn: các mối ghép có mộng, có nẹp góc gia cường và được liên kết bằng nhiều biện pháp cùng lúc thường giữ được độ cứng lâu hơn mối ghép chỉ dựa vào đinh hoặc ghim. Vật liệu khung, cách sấy và độ ẩm gỗ cũng chi phối khả năng giữ chặt của mối ghép theo thời gian.

Hệ đỡ đệm

Dây đai đàn hồi, lò xo dạng ziczac hoặc hệ lò xo túi độc lập là lớp hấp thụ xung lực đầu tiên. Bộ phận này có nhiệm vụ biến một cú ngồi mạnh thành chuyển động nén êm thay vì truyền thẳng lực vào khung. Hệ đỡ tốt vừa giúp ngồi êm vừa giảm tải cho kết cấu phía dưới.

Đệm mút và lớp bọc

Mút có độ đàn hồi phù hợp phục hồi hình dạng sau mỗi lần nén. Mút kém sẽ lún vĩnh viễn, khiến người ngồi tì trực tiếp lên hệ đỡ và làm tăng tải cho các bộ phận bên dưới.

Phân biệt với thuật ngữ dễ nhầm

Cần lưu ý rằng một sofa có tải tĩnh cao chưa chắc chịu tải động tốt. Một khối gỗ đặc có thể đỡ được trọng lượng lớn nhưng nếu mối ghép giữa các thanh xử lý sơ sài thì vẫn nhanh lỏng khi bị lực lắc lặp lại.

Lưu ý khi chọn và sử dụng

1. Kiểm tra tại chỗ bằng thao tác động: ngồi mạnh, dồn trọng lượng ra mép trước, nghiêng người sang hai bên, tì mạnh vào lưng tựa.
2. Ưu tiên mẫu có gia cường tại góc và tại vị trí liên kết chân, đây là các điểm tập trung ứng suất.
3. Nếu nhà có trẻ nhỏ hay thói quen nằm dài, nên xem tải động là tiêu chí ưu tiên hơn cảm giác êm ban đầu.
4. Hạn chế kéo lê sofa khi di chuyển, nên nhấc phần thân để tránh dồn lực ngang vào chân.
5. Siết lại ốc chân và các liên kết tháo rời định kỳ, xử lý sớm khi mới nghe tiếng kêu nhẹ.

Khả năng chịu tải động là yếu tố ít được nêu trong thông số nhưng lại quyết định phần lớn việc sofa còn chắc chắn hay đã rệu rã sau vài năm. Có thể tìm hiểu thêm về vật liệu khung tại mục chất liệu khung và về hệ đỡ đệm tại mục lò xo.